Барбароў

вёска ў Мазырскім раёне Гомельскай вобласьці Беларусі

Барбаро́ў[2] — вёска ў Беларусі, на правым беразе Прыпяці. Цэнтар сельсавету Мазырскага раёну Гомельскай вобласьці. Насельніцтва на 2009 год — 275 чалавек. Знаходзіцца за 27 км на паўднёвы захад ад чыгуначнай станцыі Міхалкі (лінія Каленкавічы — Оўруч), на аўтамабільнай дарозе Мазыр — Нароўля. Рачная прыстань.

Барбароў
трансьліт. Barbaroŭ
Краіна: Беларусь
Вобласьць: Гомельская
Раён: Мазырскі
Сельсавет: Барбароўскі
Насельніцтва: 275 чал. (2009)[1]
Часавы пас: UTC+3
Тэлефонны код: +375 2351
СААТА: 3235804006
Нумарны знак: 3
Геаграфічныя каардынаты: 51°54′17″ пн. ш. 29°28′48″ у. д. / 51.90472° пн. ш. 29.48° у. д. / 51.90472; 29.48Каардынаты: 51°54′17″ пн. ш. 29°28′48″ у. д. / 51.90472° пн. ш. 29.48° у. д. / 51.90472; 29.48
Барбароў на мапе Беларусі ±
Барбароў
Барбароў
Барбароў
Барбароў
Барбароў
Барбароў
Commons-logo.svg Галерэя здымкаў у Вікісховішчы

Барбароў — даўняе мястэчка гістарычнай Мазыршчыны (частка Меншчыны), на ўсходзе Палесься. Да нашага часу тут захаваўся сядзібна-паркавы комплекс Горватаў, помнік архітэктуры і садова-паркавага мастацтва XIX стагодзьдзя, часткова зруйнаваны за савецкім часам.

ГісторыяРэдагаваць

Вялікае Княства ЛітоўскаеРэдагаваць

Першы пісьмовы ўпамін пра Барбароў датуецца 1432 годам. У пачатку XVI стагодзьдзя вялікі князь Жыгімонт Стары перадаў сяло А. Гаецкаму. У зборы дакумэнтаў Віленскай навучальнай акругі (т. 1, Вільня, 1867 г.) Барбароў упамінаецца пад 1558 годам. Паселішча значыцца на мапе Вялікага Княства Літоўскага 1613 году.

Захаваліся дакумэнты за 1761 год пра царкоўны ўнёсак Г. Аскеркі. У Барбарове знаходзіліся ягоныя сядзіба і палац. Апісваючы паселішчы Беларускага Палесься, Адам Кіркор зазначыў наяўнасьць у мястэчку руінаў вялікага замка зь вежамі, валамі і равамі. Замест струхлелай у 1779 годзе тут збудавалі новую драўляную на цагляным падмурку Прачысьценскую царкву (згарэла ад удару маланкі ў 1896 годзе).

Пад уладай Расейскай імпэрыіРэдагаваць

У выніку другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793 год) Барбароў апынуўся ў складзе Расейскай імпэрыі, у Мазырскім павеце Менскай губэрні. Маёнтак перайшоў да Я. Сіверса, з 1808 году — да Гольста, пазьней у валоданьні А. Горвата. На 1795 год у Барбарове было 85 двароў, на 1834 год — 91 двор. У 1821 годзе адкрылася школа для дзяцей сялянаў. На 1833 год існавалі карчма, 4 вадзяныя млыны і паромная пераправа. У сярэдзіне XIX стагодзьдзя на беразе ракі сфармавалася сядзіба — палац (не захаваўся), флігель і пэйзажны парк (5 дзесяцінаў). Дзейнічала капліца.

У 1863 годзе ў Барбарове адкрылася школа, якая месьцілася ў сялянскай хаце. Празь мястэчка праходзілі гасьцінцы зь Міхалкаў у Чарнобыль і Хвойнікі. На 1886 году ў Барбарове было 33 двары, паводле вынікаў перапісу 1897 году — 108 двароў, хлебазапасны магазын, 2 крамы. Побач знаходзіліся аднайменныя фальваркі (16 двароў) і сядзіба з броварам. Апрача земляробства і сплава лесу, жыхары займаліся бандарным рамяством.

Найноўшы часРэдагаваць

25 сакавіка 1918 году згодна з Трэцяй Устаўной граматай Барбароў абвяшчаўся часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 году згодна з пастановай І зьезду КП(б) Беларусі ён увайшоў у склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала мястэчка разам зь іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У 1924 годзе Барбароў вярнулі БССР, дзе ён стаў цэнтрам сельсавету. Статус паселішча панізілі да вёскі.

На 1990 год у Барбарове было 150 двароў, на 1995 год — 265 двароў, на 2004 год — 102 гаспадаркі. У 2000-я гады ён атрымаў афіцыйны статус аграгарадку.

НасельніцтваРэдагаваць

ДэмаграфіяРэдагаваць

  • XIX стагодзьдзе: 1886 год — 226 чал.; 1897 год — 584 чал. у мястэчку Барбарове, 82 чал. у фальварках
  • XX стагодзьдзе: 1959 год — 520 чал.; 1990 год — 334 чал.[3]; 1995 год — 563 чал.[4]; 1999 год — 240 чал.
  • XXI стагодзьдзе: 2004 год — 261 чал.[5]; 2009 год — 275 чал.[1] (перапіс)

ІнфраструктураРэдагаваць

У Барбарове працуюць базавая школа, дашкольная ўстанова, фэльчарска-акушэрскі пункт, дом культуры, бібліятэка, пошта.

ЗабудоваРэдагаваць

Плян Барбарова складаецца з простай, бессыстэмна забудаванай вуліцы, арыентаванай з паўднёвага захаду на паўночны ўсход. Жылыя дамы драўляныя, сядзібнага тыпу.

Турыстычная інфармацыяРэдагаваць

СлавутасьціРэдагаваць

  • Парк (1840-я)
  • Сядзіба Горватаў (XIX ст.)

Страчаная спадчынаРэдагаваць

  • Капліца (XIX ст.; рымска-каталіцкая[6])
  • Палац Горватаў (XIX ст.)
  • Царква Прачыстай Багародзіцы (1779; Сьвяты Пасад)

АсобыРэдагаваць

  • Міхаіл Мацэпура (1908—1972) — навуковец у галіне мэханізацыі і электрафікацыі сельскай гаспадаркі

КрыніцыРэдагаваць

  1. ^ а б Гомельская вобласьць, Перапіс насельніцтва Беларусі (2009)
  2. ^ Назвы населеных пунктаў Рэспублікі Беларусь: Гомельская вобласць: нарматыўны даведнік / Н. А. Багамольнікава і інш.; пад рэд. В. П. Лемцюговай. — Мн.: Тэхналогія, 2006. — 382 с. ISBN 985-458-131-4. (pdf) С. 232.
  3. ^ ЭГБ. Т. 1. — Менск, 1993. С. 306.
  4. ^ БЭ. Т. 2. — Менск, 1996. С. 303.
  5. ^ Гарады і вёскі Беларусі. Энцыкл. Т. 2. Кн. 2. — Менск, 2005.
  6. ^ Jelski A. Barbarów // Słownik geograficzny... T. I. — Warszawa, 1880. S. 105.

ЛітаратураРэдагаваць

Вонкавыя спасылкіРэдагаваць

  Барбароўсховішча мультымэдыйных матэрыялаў