Атра́д мілі́цыі асобнага прызначэ́ньня (АМАП; рас. Отряд милиции особого назначения, ОМОН) — спэцыяльнае падразьдзяленьне міліцыі палка Патрульна-паставой службы Міністэрства ўнутраных справаў Рэспублікі Беларусь, якое прыцягваецца для разьвязаньня задачаў забесьпячэньня правапарадку, у тым ліку на масавых акцыях і мерапрыемствах, прыгнечаньні масавых беспарадкаў, аховы аб’ектаў, таксама адной з задачаў АМАПа зьяўляецца забесьпячэньне сілавой падтрымкі органаў сьледзтва, унутраных справаў, дзяржаўнай бясьпекі.

АМАП
Дата ўтварэньня 3 кастрычніка 1988
Тып дзяржаўная служба
Юрыдычны статус ня мае асобнага праўнага стану
Мэта мірная перадача і зьмена ўлады
Кіроўны орган МУС Беларусі
Бюджэт дзяржаўныя сродкі
Колькасьць супрацоўнікаў 1500
Нашыўка АМАП на рукаве. Яе ніколі ня носяць работнікі АМАПу.

У сучаснай Беларусі АМАП часта выкарыстоўваюць як інструмэнт рэпрэсіяў[1]. У лістападзе 2020 году Сьвятлана Ціханоўская абвясьціла пра запуск працэсу міжнароднага прызнаньня структураў АМАП і ГУБАЗіК тэрарыстычнымі арганізацыямі ў зьвязку з учыненымі імі злачынствамі ў час здушэньня пратэстаў супраць фальсыфікацыі выбараў і гвалту з боку рэжыму Лукашэнкі[2].

Патрабаваньні да кандыдатаў пры паступленьняў у АМАПРэдагаваць

 
АМАП затрымлівае удзельнікаў «несанкцыяванага» мерапрыемства на Дзень Волі, 2017 год.

Атрад камплектуецца зь ліку найбольш падрыхтаваных супрацоўнікаў МУС, КДБ, ваеннаслужачых унутраных войскаў МУС Рэспублікі Беларусь, а таксама асобаў, звольненых у запас з узброеных сіл, унутраных войскаў МУС і пагранічныя службы. Прыймо на службу ў атрад міліцыі асобага прызначэньня ажыцьцяўляецца на дабраахвотнай аснове.

Асноўныя патрабаваньні да кандыдатаў:

  • грамадзянства Рэспублікі Беларусь;
  • узрост да 25 гадоў;
  • наяўнасьць поўнай сярэдняй, сярэдняй спецыяльнай ці вышэйшай адукацыі ;
  • добрая фізычная падрыхтоўка адсутнасьць судзімасьці і адміністрацыйных спагнаньняў у кандыдата і яго блізкіх сваякоў, а таксама зьвестак у тэрытарыяльных органаў унутраных спраў па месцы жыхарства кандыдата, якія кампрамэтуюць яго;
  • станоўчыя характарыстыкі кандыдата з усіх месцаў яго службы, вучобы і працы;
  • прыдатнасьць па стане здароўя.

Гісторыя спэцпадраздзяленьня АМАПРэдагаваць

Першае падразьдзяленьне было створана ў Менску ў 1988 годзе, а ў абласных цэнтрах былі ўтвораны роты і ўзводы АМАПа.

 
Праспект Незалежнасьці ў Мінску, перакрыты АМАП, 25 сакавіка 2017 г.

Ва УУС Менску зь лютага 1995 г. таксама пачаў дзейнічаць атрад міліцыі асобага прызначэньня, які дысьлякаваўся ў Мачулішчах. Узімку 2002 г., з улікам набліжанасьці да сталіцы, рэгіянальны АМАП быў перададзены ў падразьдзяленьне ГУУС Менгарвыканкама.

Аднак час паказаў, што гэта рашэньне было ня вельмі ўдалым. Улічваючы тое, што ў Менскай вобласьці праводзіцца вялікая колькасьць масавых мерапрыемстваў, забесьпячэньне правапарадку на дзевяць гадоў стала абавязкам асабовага склада тэрытарыяльных падразьдзяленьняў унутраных спраў — участковых інспэктараў, апэратыўнікаў, супрацоўнікаў іншых службаў. Для прафіляктычных мерапрыемстваў з прыцягненьнем супрацоўнікаў АМАПа даводзілася зьвяртацца па дапамогу ў сталічнае ГУУС — зьявілася неабходнасьць адраджэньня абласнога атрада міліцыі асобага прызначэньня. 17 студзеня 2011 г. быў падпісаны адпаведны загад аб стварэньні падразьдзяленьня АМАП Менаблвыканкама. Камандзірам атрада прызначылі Мікалая Максімовіча.

На запыт «Свабоды» ў 2014 годзе пасьля публікацыі сайту газэты «Салідарнасьць» пра тое, што ў беларускім АМАПе працаўладковаюцца былыя супрацоўнікі ўкраінскага «Бэркуту», прэсавы сакратар МУС Канстанцін Шалкевіч адказаў адмоўна, бо «МУС не камэнтуе нізкаякасныя сачыненьні на вольную тэму, разьмешчаныя ў інтэрнэце»[3].

Тым ня менш у 2020 годзе былі апазнаныя экс-супрацоўнікі расфармаванага «Бэркуту» ў шэрагах АМАПу[4]. Выданьне «Новы час» працягнула журналісцкі цыкл расьсьледаваньняў і ў 2021 годзе, выявіў яшчэ больш такіх пэрсаналіяў[5].

ПадобнаеРэдагаваць

БеларусьРэдагаваць

Вонкавыя спасылкіРэдагаваць

КрыніцыРэдагаваць

  1. ^ Беларусь: Репрессии на День Воли— Human Rights Watch
  2. ^ Сьвятлана Ціханоўская запускае працэс прызнаньня ГУБАЗіК і АМАП тэрарыстычнымі арганізацыямі, Радыё Свабода, 20 лістапада 2020 р.
  3. ^ Алег Грузьдзіловіч. (2014-06-06) МУС не камэнтуе зьвесткі пра ўладкаваньне беркутаўцаў у АМАП(бел.). СвабодаПраверана 2021-03-07 г. Архіўная копія ад 2021-03-07 г.
  4. ^ Дзяніс Івашын. (2020-12-02) Спецрасследаванне: што абараняе «Беркут» у Беларусі. Частка І(бел.). Новы часПраверана 2020-12-03 г. Архіўная копія ад 2020-12-03 г.
  5. ^ Дзяніс Івашын. Спецрасследаванне: каго ці што абараняе «Беркут» у Беларусі. Частка III (бел.) // Новы час. — № 8 (716). — С. 6, 19.