Эдвард Тарлецкі

Эдвард Зіноўевіч Тарлецкі (сцэнічныя імёны Norma Pospolita[1][2], Мадам Жу Жу[3][4]; нар. 5 лютага 1969 у г. Менску, Беларусь) — журналіст, грамадзкі дзяяч, праваабаронца. Выступае як артыст арыгінальнага жанру (травесьці), сьпявак.

Эдвард Тарлецкі
Эдвард Зіноўевіч Тарлецкі
Дата нараджэньня 5 лютага 1969 (52 гады)
Месца нараджэньня Менск, Беларусь
Грамадзянства Беларусь, Украіна
Месца вучобы Эўрапейскі гуманітарны ўнівэрсытэт
Прафэсія фатограф, журналіст, артыст арыгінальнага жанру, сьпявак
Жанры поп
Інструмэнты голас
Псэўданімы Мадам Жужу, Norma Pospolita
Сайт https://travesti-diva.io.ua/

БіяграфіяРэдагаваць

Нарадзіўся 5 лютага 1974 г. у Менску (бацька — Тарлецкі Зянон Пятровіч з роду Тарлецкіх і Гедройцаў, нарадзіўся ў 1946 г. Роўна, Украіна; маці — Шакура Галіна Пятроўна з роду Шакураў і Бортнікаў, нарадзілася ў 1948 г. Менск, Беларусь)

У 1993 г. скончыў Менскі тэхналягічны тэхнікум па спэцыяльнасьці «фатаграфія і фотатэхніка»; у 1996 — курс «Міжнародная школа журналістыкі» пры ЭГУ (г. Менск).

З 1990 па 1993 працаваў як фатограф у Нацыянальным мастацкім музэі Рэспублікі Беларусь. З 1993 па 1996 — рэдактар Беларускай нацыянальнай тэлерадыёкампаніі. Быў супрацоўнікам радыёстанцыі «Беларуская маладзёжная».

У 1994—1998 гадах у якасьці карэспандэнта, супрацоўнічаў з Радыё «Свабода»[5][6][7]. Быў сябрам Беларускай асацыяцыі журналістаў[8][9].

З 1995 па 1997 супрацоўнічаў зь беларускімі каталіцкімі выданьнямі Наша вера, Хрысьціянская думка (рэд. Алесь Бяляцкі), Унія, г. Менск. Асьвятляў ўрачыстую каранацыю Абраза Божай Маці Берасьцейскай, што знайшло адлюстраваньне ў яго публікацыі[10].

З 1996 па 1998 — пражываў у г. Дэтройт, штат Мічыган, ЗША. Некаторы час вучыўся ў Каталіцкім унівэрсытэце Madonna University. Быў суіскальнікам на атрыманьне статусу бежанца, але з-за хваробы маці, вярнуўся ў Менск.

З-за неаднаразовых нападаў[11] у 2008 годзе быў вымушаны эміграваць зь Беларусі, з 2008 пражываў у Кіеве.[12] У 2015 годзе папрасіў палітычнага прытулку ва Ўкраіне, але яму ў гэтым было адмоўлена, у сувязі з чым Тарлецкі пераехаў у 2018 годзе ў Швэцыю.[13] Па стане на сакавік 2021 году жыве ў Стакгольме, дзе ўдзельнічае ў пратэсным руху супраць рэжыму Лукашэнкі.[14][15][16]

Грамадзкая дзейнасьцьРэдагаваць

Э. Тарлецкі ўдзельнічаў ва ўстаноўчым зьезьдзе беларускага антыкамуністычнага руху Беларускі народны фронт «Адраджэньне», які прайшоў у Вільні ў 1989 годзе.[17]

1 сакавіка 1990 г. разам з Ганнай Ніціеўскай быў ініцыятарам і ўдзельнікам галадоўкі за вяртаньне Касьцёлу Св. Сымона і Алены ў Менску. У выніку галадаваньня касьцёл быў вернуты каталіцкай суполцы.[18][19] У 1993—1995 гг. быў актывістам моладзёвай суполкі пры Касьцёле сьвятога Роха ў Менску[20].

у 1998 гг. Э.Тарлецкі быў экспэртам у ГА Нацыянальны дэмакратычны інстытут міжнародных адносінаў (г. Менск). 29 сакавіка 1998 працаваў на выбарчых участках у Кіеве, як афіцыйны назіральнік гэтага інстытуту на чарговых выбарах у Вярхоўную Раду Ўкраіны.[21]

У ліпені 1998 г. Э.Тарлецкі быў ініцыятарам і стваральнікам праваабарончай арганізацыі Беларуская ліга сэксуальных меншасьцяў Лямбда[22] З 1998 па 2004 гг. займаў пасаду старшыні Рады БЛЛ[23][24][25][26][27][28] У жніўні 1998 г. Э.Тарлецкі стаў заснавальнікам і галоўным рэдактарам першага ў Беларусі часопісу для сэксуальных меншасьцяў «Форум Лямбда»[29]. З 1999 г. часопіс выдаваўся афіцыйна, але быў забаронены ўладамі краіны ў сакавіку 2001 году, калі Дзяржкамітэт па друку пазбавіў яго пасьведчаньня аб рэгістрацыі. Нягледзячы на гэта, часопіс друкаваўся нелегальна.[30][31][32][33][34] У сакавіку 2002 г. выйшаў 23-гі нумар гэтага выданьня.[35]

У 2000 годзе быў удзельнікам беларускага стэнду на Міжнародным кніжным кірмашы ў г. Гётэборг, Швэцыя[36].

Э. Тарлецкі быў старшынёю аргкамітэту фэсту Belarus Gay Pride, які штогод, з 1999 па 2002 гг., праходзіў у Менску[37][38].

Фэстываль 7—10 верасьня 2000 году, які праводзіўся напярэдадні парлямэнцкіх выбараў, быў забаронены ўладамі[39][40][41][42][43][44].

У 2001 г. Вялікага розгаласу атрымаў канфлікт паміж Э. Тарлецкім і лідэрам Маладога Фронту Паўлам Севярынцам. Пачатак быў пакладзены, калі арганізацыйны камітэт Кангрэсу беларускай моладзі[45][46] адмовіў БЛЛ дэлегаваць сваіх прадстаўнікоў на гэты форум.[47][48][49] Павал Севярынец заявіў у «Нашай Ніве»: «Як хрысьціянін і проста нармалёвы чалавек, я стаўлюся да гомасэксуалістаў як да няшчасных, скалечаных і хворых людзей»[50]. Апагеем канфлікту стаўся правакацыйны комікс «Папялушка»[51], які быў апублікаваны ў сатырычнай газэце Навінкі. У ім Тарлецкі ў жаночым абліччы нібыта спакушае Севярынца.[52]

У верасьні 2001 г. Тарлецкім быў праведзены чарговы гей-прайд у Менску[53]. Гэты фэст адрозьніваўся тым, што ў яго рамках, за дзень да прэзэдэнцкіх выбараў[54], ад Дзяржаўнага цырка Беларусі да сквэру перад будынкам адміністрацыі кіраўніка дзяржавы ўпершыню прайшла дэманстрацыя ў абарону правоў геяў і лесьбіянак, якая сабрала каля 1000 удзельнікаў[25][55] і гледачоў. Акцыю падтрымалі Федэрацыя анархістаў Беларусі, аб’яднаньне Розныя — роўныя, Беларуская сацыял-дэмакратычная моладзь Маладая Грамада[56]. У сваю чаргу, прэс-цэнтар апазыцыйнага беларускага руху «Хартыя’97» зьвінаваціў Тарлецкага ў супрацоўніцтве з Камітэтам дзяржаўнай бясьпекі (КДБ) і назваў акцыю «блакітнай правакацыяй».[57][58]

У 2007—2008 гг. Э. Тарлецкі выпускаў часопіс Taboo, які пазыцыянаваў сябе як «часопіс для геяў, прыхільнікаў андэграўнду, мадэрна і крэатыву». Сродкі на выданьне часопісу вылучылі Інстытут Адкрытае грамадзтва (Open Society Foundation) і іншыя міжнародныя гуманітарныя арганізацыі. Выйшла 5 нумароў.[59][60]

У 2008 г. Тарлецкі выдаў брашуру Геі і лесьбіянкі — Беларускі шлях.

Творчая дзейнасьцьРэдагаваць

У 2001-2004 гг. у якасьці арганізатара захадаў супрацоўнічаў з культавым менскім гей-клюбам Babylon.[61] З 2001 г. Э. Тарлецкі выступае як артыст арыгінальнага жанру (травесьці). Карыстаўся сцэнічнымі імёнамі Exeda й Zarah Und [62][63][64].

У 2004 г. арганізаваў у Менску першы конкурс травесьці Альтэрнатыўная міс Беларусь[65][66][67][68].

У траўні 2006 году быў адным з заснавальнікаў і дырэктарам андэграўнд-клюбу «Buffet ЁЁ» ў Менску.[69][70][71] У клюбе выступалі беларускія гурты «Серебряная свадьба», «Гурзуф», «ПортМоне», адбываліся спэктаклі «Вольнага тэатру».

У 2007-2008 гг. Э.Тарлецкі супрацоўнічаў с тэлэвізійным праектам Сяргея Міхалка Саша і Сірожа[72]

У 2008 годзе пераяжджае ва Ўкраіну, дзе выступае пад сцэнічнымі імёнамі Мадам Жужу і Norma Pospolita, у 2013 арганізаваў конкурс «Міс Дзіва» ў Кіеве.[73][74]

У 2011 годзе згуляў ролю Дзівы ў фільме Шапіто-шоў[75]. Фільм атрымаў прыз 33-га Маскоўскага кінафэстывалю.

У 2011 годзе быў удзельнікам IV Маскоўскага біенале сучаснага мастацтва.[76][77] Напрыканцы 2013 г. стаў героем украінскага тэлешоў «Звана вечеря» (тэлеканал СТБ)[78] У красавіку 2014 прыняў удзел у здымках тэлевізійнага шоў «Говорить Україна»[79] У 2015 Э.Тарлецкі арганізаваў уласнае відэа-шоў пад назвай «Маланка Шоу»[3]. Гэты незалежны некамэрцыйны відэа-праект названы ў гонар ўкраінскага маскараду Маланка Фэст. У шоў бяруць удзел людзі розных прафэсіяў. Госьці размаўляюць, сьпяваюць, танчаць, выпіваюць ды ствараюць новыя вобразы Мадам Жужу. Новыя ролікі публікуюцца на YouTube.[80]

У 2015 годзе Э.Тарлецкі ў ролі травесьці-дзівы зьняўся ў кліпе «Wings» брытанскага дуэту Hurts. Кліп здымаўся ў Кіеве[81][82].

КрыніцыРэдагаваць

  1. ^ Norma Pospolita Drag Queen
  2. ^ Norma Pospolita
  3. ^ а б Часопіс Makeout «Маланка Шоу» — новый видео-проект Эдварда Тарлецкого аkа Жужу
  4. ^ Мадам Жу-Жу без макияжа
  5. ^ МОНИТОРИНГ ФОНДА ЗАЩИТЫ ГЛАСНОСТИ: АПРЕЛЬ’96.
  6. ^ АБАЖУР №№ 40-41
  7. ^ Камунікат. ПРАВААБАРОНЧЫ ЦЭНТР «ВЯСНА-96» АДЗНАЧАЕ, ШТО НАЦЫЯНАЛЬНАЯ АДУКАЦЫЯ Ў БЕЛАРУСІ МЭТАНАКІРАВАНА ЗЬНІШЧАЕЦЦА.
  8. ^ ФРАШКІ-2. ПРА ТОЕ, ЯК НЯМЕЦКІ ЖУРНАЛІСТ КРЫС ЗЭЛЬЦ БРАЎ ІНТРВІЮ Ў БЕЛАРУСКАГА ЖУРНАЛІСТА ЭДЗІКА ТАРЛЕЦКАГА
  9. ^ Naviny.by В Минске избили журналиста Эдварда Тарлецкого
  10. ^ Часопіс «Наша вера» № 1(2)/1996 КАРАНАЦЫЯ ЦУДАДЗЕЙНАГА АБРАЗА МАЦІ БОЖАЙ БЕРАСЦЕЙСКАЙ
  11. ^ Радыё Свабода. Невядомыя зьбілі Эдварда Тарлецкага
  12. ^ Интернет-журнал «Наш Киев»
  13. ^ «Мадам Жужу едзе са мною». Эдвард Тарлецкі зьехаў у Швэцыю пасьля адмовы Ўкраіны даць яму статус уцекача
  14. ^ Дрэг-квин vs Лукашенко. Как из советского шампанского сделать пулю для диктатуры
  15. ^ Aleksandra Pogorzelska. Jag hade ett hopp om att få komma hem.//Dagens etc. Fredag 19 mars 2021. S. 10—11
  16. ^ Därför kämpar Madam Zjuzju mot Belarus diktator – utanför Systembolaget(швэд.)
  17. ^ Вытокі. І З’езд БНФ «Адраджэньне»
  18. ^ Тарас Анатолий Ефимович (2010). Костел в нашей жизни. Минск: ФУАинформ. с. 192. ISBN 978-985-6868-44-6
  19. ^ Magazyn Polski №10.2013. TADEUSZ GAWIN «Początek odrodzenia» стар.11
  20. ^ Агнешка-Франьцішканка. Ліставаньне з Паўлам Севярынцам. Рыдупля
  21. ^ Офіційні спостерігачі від іноземних держав та міжнародних організацій
  22. ^ «Бизнес & Балтия» Павлюк БЫКОВСКИЙ. В Белоруссии разгул демократии. Красная республика голубеет(недаступная спасылка)
  23. ^ «Наша Ніва» № 13 (134) 1999 г. Эдвард Тарлецкі: Паўдзікае грамадзтва ня можа быць талерантным
  24. ^ Ягада. Пазітыўны квір інфа-партал(недаступная спасылка)
  25. ^ а б Часопіс Makeout. 6 студзеня 2014/ Вика Биран. Любое гей-движение будет отражать общую картину происходящего в обществе
  26. ^ КАМУНІКАТ «Праблема адносінаў да гомасексуалізму займае адно з першых месцаў па неталерантнасьці…»
  27. ^ Вясна-96. Агляд-хроніка парушэньняў правоў чалавека ў Беларусі ў 1999 годзе
  28. ^ Беларуские гей-новости #25,26
  29. ^ Makeout. Слава
  30. ^ «За вясёлкавую Беларусь!» Віртуальная выстава дакументаў па ЛГБТ-гісторыі Беларусі 1990—2000-х гадоў.
  31. ^ Хартыя’97 Гей-журнал «Форум — Лямбда» лишен официальной регистрации 26/03/2001
  32. ^ Беларуские гей-новости (rest.love.forumlambda7575) : Рассылка : Subscribe.Ru.
  33. ^ GAY.RU — В Беларуси перестанет выходить журнал «Forum Lambda»
  34. ^ Беларуские гей-новости #3
  35. ^ Гей-новости. Беларусь 4.04.2002
  36. ^ Dmitri Plax. ANNUS ALBARUTHENICUS/ГОД БЕЛАРУСКІ №3/ 2002 г. ANTECKNINGAR OM SVENSK-VITRYSKA KULTURELLA KONTAKTER I BÖRJAN AV DET XXI SEKLET
  37. ^ БДГ. 23/09/2002. Голубые и розовые ушли с улицы
  38. ^ Часопіс Makeout. В поиске места: ретроспектива гей-прайда в Минске
  39. ^ ВЫКЛЮЧИЛИ СВЕТ. Пока только для геев. Общество. №35 (251) 11 сентября 2000 г.. БелГазета. Новости Беларуси. Белорусские новости
  40. ^ kommersant.ru У белорусских собственная гордость // Особенно у геев
  41. ^ photo.bymedia.net
  42. ^ БЕЛОГЕЙСКАЯ ПУЩА
  43. ^ Facty.ua Участники гей-парада в минске были избиты и разогнаны милицией
  44. ^ The Moscow Times. Belarus Gay Festival
  45. ^ ГДЕ ГОНЧАРИК — ТАМ «БОМБА»
  46. ^ Отдел политики, «Белорусская деловая газета»
  47. ^ Радыё Свабода. 19.07.2001 КАНГРЭС ДЭМАКРАТЫЧНАЙ МОЛАДЗІ ПРОЙДЗЕ БЕЗ ПРАДСТАЎНІКОЎ СЭКСУАЛЬНЫХ МЕНШАСЬЦЯЎ
  48. ^ Майдан-ІНФОРМ БІЛОРУСЬКІ НОВИНИ (28.07.2001)
  49. ^ Биржа Информации. Дмитрий Егоров. Конгресс белорусской молодежи: Две «бомбы» и три эксцесса
  50. ^ Наша Ніва 29.03.2002 Павал Севярынец. Апошняе вычварэньне Эдзіка Тарлецкага
  51. ^ http://belarusianqueerstory.noblogs.org/files/2016/01/navinki_edzik02.jpg
  52. ^ «За вясёлкавую Беларусь!» Віртуальная выстава дакументаў па ЛГБТ-гісторыі Беларусі 1990—2000-х гадоў. Частка 2
  53. ^ Радыё СВАБОДА. У МЕНСКУ АДБЫЎСЯ LOVE-ПАРАД СЭКС-МЕНШАСЬЦЯЎ
  54. ^ Беларуские гей-новости (rest.love.forumlambda7575) : Рассылка : Subscribe.Ru
  55. ^ Артур Скальский. Парад Любви: Берлин — Стокгольм — Минск(недаступная спасылка)
  56. ^ В Белоруссии пройдет карнавальное шоу геев
  57. ^ «Блакітная» правакацыя ў Менску :: Хартыя’97 :: Навіны :: 07/09/2001
  58. ^ ПАРАД ЛЮБВИ. Накануне выборов. Общество. №35 (301) 10 сентября 2001 г.. БелГазета. Новости Беларуси. Белорусские новости
  59. ^ http://www.gayby.net/news/2007-02-11-235
  60. ^ http://spring96.org/ru/news/22061
  61. ^ Часопіс Makeout. 21 ліпеня 2014 Наста Манцэвіч Арт-клуб BABYLON
  62. ^ Белгазета. №14 (431) 12 апреля 2004 г. Sexus «НОВАЯ КОМПЛЕКЦИЯ»
  63. ^ Белгазета. №19 (640) 14 мая 2008 г. Радости жизни «Ляписы» отлюбили всех
  64. ^ Гей-новости. Беларусь ПРАЗДНИК
  65. ^ Belarus Today 24 Сентября, 2004 Впервые в Беларуси пройдет конкурс Альтернативная мисс Беларусь
  66. ^ Tut.by Как выбирали альтернативную Мисс Беларусь?(недаступная спасылка)
  67. ^ БДГ 22/09/2004 Впервые в Беларуси пройдет конкурс "Альтернативная мисс Беларусь"
  68. ^ Белгазета. №39 (456) 04 октября 2004 г. Радости жизни ДРУГАЯ «МИСС БЕЛАРУСЬ»
  69. ^ БДГ. 27/09/2006. Белорусский рэпер бежал с собственного концерта
  70. ^ tuzin.fm 30.03.2007 - У Менску закрываюцца альтэрнатыўныя клюбы
  71. ^ Таймер № 5, стар. 67
  72. ^ SasiTV
  73. ^ Наш Киев.ua 23.04.13
  74. ^ VGORODE.UA Главный сайт в городе
  75. ^ Шапито-Шоу. Создатели
  76. ^ Четвертая Московская биеннале современного искусства
  77. ^ Участие белорусов в Международном фестивале активистского искусства | Art | Афиша
  78. ^ Звана вечеря, 50 выпуск, 06.12.2013
  79. ^ Я живу в чужом теле
  80. ^ Маланка-шоу
  81. ^ Украинская травести-дива появилась в клипе британской группы Hurts
  82. ^ РБК-Украина. Группа Hurts презентовала "киевский" клип

Вонкавыя спасылкіРэдагаваць