Трубчэўск

(Перанакіравана з «Трубецк»)

Трубчэ́ўскместа ў Расеі, на рацэ Дзясьне. Адміністрацыйны цэнтар Трубчэўскага раёну Бранскай вобласьці. Насельніцтва на 2016 год — 13 802 чалавекі. Знаходзіцца за 94 км на поўдзень ад Бранску, за 45 км ад чыгуначнай станцыі Суземка.

Трубчэўск
рас. Трубчевск
Помнік на Саборнай гары
Помнік на Саборнай гары
Trubchevsk COA (Oryol Governorate) (1781).png
Герб Трубчэўску
Першыя згадкі: 1164
Горад з: 1778
Былыя назвы: Трубеж, Трубецк
Краіна: Расея
Суб’ект фэдэрацыі: Бранская вобласьць
Муніцыпальны раён: Трубчэўскі
Плошча: 14 км²
Вышыня: 170 м н. у. м.
Насельніцтва (2009)
колькасьць: 15 163 чал.
шчыльнасьць: 1083,07 чал./км²
Часавы пас: UTC+3
Тэлефонны код: +7 48352
Паштовы індэкс: 242220
Нумарны знак: 32
Геаграфічныя каардынаты: 52°35′ пн. ш. 33°46′ у. д. / 52.583° пн. ш. 33.767° у. д. / 52.583; 33.767Каардынаты: 52°35′ пн. ш. 33°46′ у. д. / 52.583° пн. ш. 33.767° у. д. / 52.583; 33.767
Трубчэўск на мапе Расеі
Трубчэўск
Трубчэўск
Трубчэўск
Commons-logo.svg Галерэя здымкаў у Вікісховішчы

Трубеч (таксама Трубецак) — места гістарычнай Старадубшчыны (частка Смаленшчыны і Севершчыны), на беларуска-расейскім этнічным памежжы. Да нашага часу тут захаваліся руіны касьцёла XVII ст., а таксама Траецкая, Пакроўская і Стрэчанская цэрквы XVIII—XIX стагодзьдзяў.

ГісторыяРэдагаваць

Раньняе СярэднявеччаРэдагаваць

 
Герб Трубяцкіх

Паводле археалягічных дасьледаваньняў, прыкладны час заснаваньня Трубеча прыпадае на 975 год. Тым часам першы пісьмовы ўпамін пра яго як горад Чарнігаўскага княства датуецца 1164 годам. Пад 1185 годам Трубеч упамінаецца ў зьвязку з паходам северскіх князёў на полаўцаў. У 1240 годзе горад разрабавала Арда.

Паміж Вялікім Княствам Літоўскім і Маскоўскай дзяржавайРэдагаваць

У 2-й палове XIV ст. Трубеч увайшоў у склад Вялікага Княства Літоўскага. Брат вялікага князя Ягайлы, Дзьмітры, што ўдзельнічаў у бітве з татарамі на Куліковым полі 1380 году, запачаткаваў род князёў Трубяцкіх. У 1503 годзе Трубеч захапіла маскоўскае войска.

У 1609 годзе Трубеч вярнуўся ў склад Вялікага Княства Літоўскага, што пацьвердзіла Дэвулінскае замірэньне 1618 году. Ён увайшоў у склад Старадубскага павету Смаленскага ваяводзтва. У 1644 годзе каб займець падтрымку маскоўскага гаспадара ў вайне з Асманскай імпэрыяй, кароль і вялікі князь Уладзіслаў Ваза падараваў Трубецак Маскоўскай дзяржаве.

Пад уладай Маскоўскай дзяржавы і Расейскай імпэрыіРэдагаваць

У 1778 годзе Трубчэўск стаў павятовым местам Арлоўскага намесьніцтва (з 1796 году Арлоўскай губэрні). 16 жніўня 1781 году расейскія ўлады даравалі месту герб «у залатым полі тры натуральнага колеру дулі, якімі пладамі гэтае места славіцца».

На 1873 год у Трубчэўску было 784 будынкі, сярод якіх 11 камяніцаў, дзейнічалі 8 цэркваў, працавалі павятовая, прыходзкая і жаночая вучэльні, шпіталь, паштовая станцыя, прыстань і 100 крамаў.

Найноўшы часРэдагаваць

У 1920 годзе Трубчэўск увайшоў у склад у Бранскай губэрні РСФСР. У 1929 годзе — у Заходняй вобласьці. У 1938—1944 гадох уваходзіў у склад Арлоўскай вобласьці.

НасельніцтваРэдагаваць

ДэмаграфіяРэдагаваць

  • XIX стагодзьдзе: 1873 год — 5451 чал., у тым ліку 15 каталікоў і 47 юдэяў[1]; 1897 год — 6,9 тыс. чал.
  • XX стагодзьдзе: 1939 год — 8,3 тыс. чал.; 1959 год — 9,6 тыс. чал.; 1979 год — 14,4 тыс. чал.; 1993 год — 16,2 тыс. чал.[2]; 1998 год — 17,7 тыс. чал.[3]
  • XXI стагодзьдзе: 2005 год — 16,1 тыс. чал.; 2008 год — 15 491 чал.; 2016 год — 13 802 чал.

АдукацыяРэдагаваць

У Трубчэўску працуюць установы сярэдняй прафэсійнай адукацыі — Трубчэўскі політэхнічны тэхнікум, Трубчэўскі аграрны каледж, Трубчэўскі пэдагагічны каледж, сярэднія адукацыйныя ўстановы — сярэднія школы № 1,2, гімназія № 1, прафэсійны ліцэй № 1, асноўная агульнаадукацыйная школа.

ЭканомікаРэдагаваць

Турыстычная інфармацыяРэдагаваць

 
Руіны касьцёла

СлавутасьціРэдагаваць

  • Касьцёл (1640[4], пазьней царква Сьвятога Спаса)
  • Царква Покрыва Багародзіцы (1787)
  • Царква саборная Сьвятой Тройцы (1784—1792)
  • Царква Стрэчаньня Гасподняга (1811)
  • Царква Сьвятога Прарока Ільлі (1899)

Страчаная спадчынаРэдагаваць

  • Царква Казанскага абраза Маці Божай (1803)
  • Царква Ўваскрасеньня Хрыстова (1800—1805)

ГалерэяРэдагаваць

АсобыРэдагаваць

КрыніцыРэдагаваць

  1. ^ Krzywicki J. Trubczewsk // Słownik geograficzny... T. XII. — Warszawa, 1892. S. 514.
  2. ^ Большой энциклопедический словарь / Гл. ред. В. П. Шишков. — М.: НИ «Большая Российская энциклопедия», 1998. — 640 с.: ил. ISBN 5-85270-262-5.
  3. ^ Энциклопедический словарь
  4. ^ Васькоў У. Католікі на абшарах Панізоўя і Севершчыны: Гісторыя Гомельскага дэканата. — Менск, 2011.

ЛітаратураРэдагаваць

Вонкавыя спасылкіРэдагаваць

  Трубчэўсксховішча мультымэдыйных матэрыялаў