Клёд Манэ́ (14 лістапада 1840, Парыж — 5 сьнежня 1926, Жывэрні) — францускі мастак, адзін з заснавальнікаў і асноўных прадстаўнікоў імпрэсіянізму.

Клёд Манэ
Claude Monet 1899 Nadar.jpg
Клёд Манэ (1899 год)
Імя пры нараджэньні Claude Oscar Monet
Дата нараджэньня 14 лістапада 1840
Месца нараджэньня Парыж, Францыя
Дата сьмерці 5 сьнежня 1926 (86 гадоў)
Месца сьмерці Жывэрні, Францыя
Прычына сьмерці рак лёгкіх
Месца пахаваньня могілкі Жывэрні
Грамадзянства Францыя[1][2]
Альма-матэр Нацыянальная вышэйшая школа прыгожых мастацтваў
Занятак мастацтва
Жанры пэйзаж, натурморт і партрэт
Плынь імпрэсіянізм
Працы «Уражаньне, узыход сонца»
Подпіс Claude Monet Signature.svg
Вікіпэдыя мае артыкулы пра іншых асобаў з прозьвішчам Манэ (неадназначнасьць).

БіяграфіяРэдагаваць

 
«Сланечнікі»

У пяцігадовым узросьце, сям’я Манэ пераехала з Парыжу ў Гаўр. Бацька жадаў, каб Клёд заняўся сямейным бізнэсам і кіраваў бакалейнай крамай, але Клёд зь дзяцінства цікавіўся мастацтвам. У 1858 годзе, Клёд пазнаёміўся з Эжэнам Будэнам, вядомым пэйзажыстам, які стаў яго першым настаўнікам па мастацтву. У 1860 годзе Клёд Манэ быў прызваны ў войска і служыў два гады ў Альжыры. Пасьля таго, як Манэ захварэў тыфам, ён быў дэмабілізаваны і вучыўся ў майстэрні Шарля Глеера. Там ён пазнаёміўся з П’ерам Агюстам Рэнуарам. Яны пасябрыліся на ўсё жыцьцё і разам сталі заснавальнікамі імпрэсіянізму.

Манэ падтрымліваў кантакты зь іншымі мастакамі: Алфрэдам Сысьлеем, Фрэдэрыкам Базылем і іншымі. Яны разам выязджалі на пленэры (у той час маляваньне на прыродзе, пры натуральным асьвятленьні было наватарствам, якое ўвялі імпрэсіяністы). У 1866 годзе Клёд Манэ намаляваў партрэт Камілы Данс’ё, («Каміла, ці партрэт жанчыны ў чорным»), якая прынесла яму вядомасьць. Хутка Каміла выйшла за Манэ замуж і ў іх нарадзіўся сын Жан.

 
«Каміла, ці партрэт жанчыны ў чорным»

У 1879 годзе ён наведаў Ангельшчыну, дзе захапіўся малярствам Ўільяма Тэрнэра і Джона Канстэбла. У Лёндане Манэ ўпершыню арганізаваў сваю выставу (1883 год). У 1871 годзе ён наведаў Нідэрлянды. Пасьля вяртаньня ў Парыж, Манэ набыў сабе плаваючую майстэрню, дзе маляваў рачныя пэйзажы.

У 1872 годзе зьявілася карціна «Уражаньне, узыход сонца» («Impression, soleil levant»), якая быў публічна прадстаўленая ў 1874 годзе на выставе ў галерэі Надара і надала назву гэтаму кірунку мастацтва.

У 1879 годзе Каміла памірае ад сухотаў.

З 1883 году Клёд Манэ перасяліўся ў Жывэрні. Ён далей займаўся калярыстычнымі пошукамі, ствараючы сэрыя карцінаў, якія адлюстроўвалі аднолькавы матыў розных пор дня і году ў розным асьвятленьні.

У 1892 годзе Манэ ажаніўся другі раз, на Алісэ Ашадэ, яле яна памерла ў 1911 годзе. Мастак перажыў і свайго старэйшага сына, які памер у 1914 годзе.

У 1920-х гадах Манэ захварэў катарактай, у выніку якой яму давялося перанесьці дзьве апэрацыі.

За сваё доўгае жыцьцё Манэ атрымаў прызнаньне крытыкаў і публікі. У позьнім пэрыядзе яго творчасьць эвалюцыянавала і штораз меншае значэньне стала мець форма. Мастацтва Манэ наблізілася да абстракцыянізму. Самым важным для яго стала сьвятло і ўтвораны ім колер.

Мастак памер 5 сьнежня 1926 году ў Жывэрні і быў пахаваны на мясцовых могілках.

КрыніцыРэдагаваць

  1. ^ сьпіс мастакоў Нацыянальнага музэю Швэцыі — 2016.
  2. ^ анляйнавая калекцыя Музэю сучаснага мастацтва

Вонкавыя спасылкіРэдагаваць

  Клёд Манэсховішча мультымэдыйных матэрыялаў