Розьніца паміж вэрсіямі «Фунт стэрлінгаў»

48 байтаў дададзена ,  11 гадоў таму
артаграфія
д (робат зьмяніў: tr:İngiliz sterlini)
(артаграфія)
 
== Паходжаньне слова ==
Брытанскі фунт часта абазначаюць сімвалам £ (радзей L). Гэты сымбаль гэта напісаная ў старым стылі вялікая літара L, перакрэсьлена для абазначэньня што гэта скарачэньне. Скарачэньне бярэ паходжаньне ад лацінскага слова ''libra'' што азначае як вагу так і адзінку масы фунт. З гэтай прычыны назва брытанскай валюты часта перакладаецца на іншаземныя мовы, але толькі ў раманскіх мовах можа прыводзіць да непаразуменьняў, напрыклад на гішпанскай і партугальскай мовах ''libra'', румынскай ''lira'', французскайфранцускай — ''livre''. Для адрозьненьня грашовай адзінкі ад адзінкі вагі дадаюць слова ''стэрлінг'', што ў выпадку [[срэбра]] можна перакласьці з ангельскай як «высокай пробы». Першапачаткова стэрлінгам называлі срэбраную адзінку вагай 1,555 грама што складала 1/240 фунта аптэчнага.
 
Брытанскі фунт часта абазначаюць сімвалам £ (радзей L). Гэты сымбаль гэта напісаная ў старым стылі вялікая літара L, перакрэсьлена для абазначэньня што гэта скарачэньне. Скарачэньне бярэ паходжаньне ад лацінскага слова ''libra'' што азначае як вагу так і адзінку масы – фунт. З гэтай прычыны назва брытанскай валюты часта перакладаецца на іншаземныя мовы, але толькі ў раманскіх мовах можа прыводзіць да непаразуменьняў, напрыклад на гішпанскай і партугальскай мовах – ''libra'', румынскай – ''lira'', французскай ''livre''.
Для адрозьненьня грашовай адзінкі ад адзінкі вагі дадаюць слова ''стэрлінг'', што ў выпадку [[срэбра]] можна перакласьці з ангельскай як “высокай пробы”. Першапачаткова стэрлінгам называлі срэбраную адзінку вагай 1,555 грама што складала 1/240 фунта аптэчнага.
 
== Падзел ==
Брытанскі фунт дзеліцца на 100 пэнсаў, якія абазначаюцца сымбалем «р», так ён завецца і ў штодзённай ангельскай мове. Да [[15 лютага]] [[1971]] годагоду фунт дзяліўся на 240 пэнсаў (напісаньне якіх скарачалася як “d”«d» ад слова “denar”«denar»), яны групаваліся на 20 шылінгаў („l”«l», ці „s”«s» ад ''«solid''»). Пэнс, пасьля пераходу на дзесятковы ў 1971 годзе для азначэньня розніцы вартасьці пачаткова меў назву “новы«новы пэнс”пэнс».
 
Брытанскі фунт дзеліцца на 100 пэнсаў, якія абазначаюцца сымбалем “р”, так ён завецца і ў штодзённай ангельскай мове.
Да [[15 лютага]] [[1971]] года фунт дзяліўся на 240 пэнсаў (напісаньне якіх скарачалася як “d” ад слова “denar”), яны групаваліся на 20 шылінгаў(„l”, ці „s” ад ''solid''). Пэнс, пасьля пераходу на дзесятковы ў 1971 годзе для азначэньня розніцы вартасьці пачаткова меў назву “новы пэнс”.
 
== Гісторыя ==
Стэрлінг быў уведзены ў абарачэньне ангельскім каралём [[Генры II]] у [[1158]] годзе і мяняўся на срэбра. У [[1816]] годзе быў зьменены эквівалент фунта з срэбра на [[золата]] і гэта доўжылася да [[1914]] годагоду. Пасьля гэтага курс фунта ўтрымліваўся на ўзроўні каля 4,9 USD за 1£. У [[1926]] годзе зноў быў уведзены абмен на золата, але з абарачэньня былі зьнятыя залатыя манэты, банкноты можна было абмяняць на эквівалентную вагу золата. Сыстэма залатога абмену была канчатковы адменена [[21 верасьня]] [[1931]] годагоду ў час [[Вялікая дэпрэсія|Вялікай дэпрэсіі]]. Пасьля адмены сыстэмы залатой валюты фунт быў дэвальваваны на 20%. Фунт стаў [[цьвёрдая валюта|цьвёрдай валютай]] у [[1946]] годзе, што было варункам выдзяленьня 3,75 мільярдамільярду USD крэдыту [[Злучаныя Штаты АмерыкіАмэрыкі|Злучанымі Штатамі]]. Пасьля адмены сыстэмы залатой валюты ішлі спробы стабілізаваць курс валюты зьвязваньнем кошту фунта зь іншымі валютамі, пачынаючы з [[далярамэрыканскі ЗШАдаляр|амэрыканскага даляра]]. Але спробы былі няўдалымі што прывяло да 30% дэвальвацыі ў [[1949]] годзе.
 
У сярэдзіне [[1960-я|601960-х]] гадоў, прайшла чарговая хваля зьніжэньня кошту фунта. У [[1966]] годзе ў выніку зьніжэньня курса валюты брытанскі ўрад увёў валютныя абмежаваньні. Адным зь іх была забарона на вываз з краіны турыстамі больш за 50 фунтаў (адменены ў [[1970]] годзе). Але ў [[лістапад]]зе [[1967]] года фунт быў дэвальваваны на 14,3% да ўзроўню 2,41 даляра. У [[1976]] годзе наступіў чарговы крызіс. Курс фунта ўпаў у адносінах да даляра да ўзроўню 1,57 і Вялікабрытанія была вымушана ўзяць крэдыт у [[Міжнародны валютны фонд|МВФ]] (2,3 мільярдамільярду фунтаў). Самы нізкі курс фунта зарэгістраваны ў [[люты]]м [[1985]] годагоду, калі за адзін фунт давалі 1,05 даляра.
Стэрлінг быў уведзены ў абарачэньне ангельскім каралём [[Генры II]] у [[1158]] годзе і мяняўся на срэбра. У [[1816]] годзе быў зьменены эквівалент фунта з срэбра на [[золата]] і гэта доўжылася да [[1914]] года. Пасьля гэтага курс фунта ўтрымліваўся на ўзроўні каля 4,9 USD за 1£. У [[1926]] годзе зноў быў уведзены абмен на золата, але з абарачэньня былі зьнятыя залатыя манэты, банкноты можна было абмяняць на эквівалентную вагу золата. Сыстэма залатога абмену была канчатковы адменена [[21 верасьня]] [[1931]] года ў час [[Вялікая дэпрэсія|Вялікай дэпрэсіі]]. Пасьля адмены сыстэмы залатой валюты фунт быў дэвальваваны на 20%. Фунт стаў [[цьвёрдая валюта|цьвёрдай валютай]] у [[1946]] годзе, што было варункам выдзяленьня 3,75 мільярда USD крэдыту [[Злучаныя Штаты Амерыкі|Злучанымі Штатамі]]. Пасьля адмены сыстэмы залатой валюты ішлі спробы стабілізаваць курс валюты зьвязваньнем кошту фунта зь іншымі валютамі, пачынаючы з [[даляр ЗША|амэрыканскага даляра]]. Але спробы былі няўдалымі што прывяло да 30% дэвальвацыі ў [[1949]] годзе.
 
У [[1988]] годзе ўрад [[Маргарэт Тэтчар]] вырашыў зьвязаць фунт ззь [[нямецкая марка|нямецкай маркай]], а ў [[1990]] годзе ўвайсьці ў сыстэму [[Мэханізм валютных курсаў|Мэханізма Валютныхвалютных Курсаўкурсаў]], з курсам да нямецкай маркі каля 2,9 DEM/GBP. Але ў [[1992]] годзе курс фунта быў зьніжаны пасьля так званай «''чорнай серады''» ([[16 верасьня]]), калі група валютных спэкулянтаў на чале з [[Джордж Сорас|Джорджам Сорасам]] правяла спэкуляцыйную атаку на фунт, якая прынясла Сорасу каля мільярда даляраў, але фунт страціў 25% кошту на працягу некалькіх дзён. У наш час Вялікабрытанія пакінула фунт пад эгідай [[эўра]], якое мае хаджэньне разам з фунтам. Рашэньне аб поўным увядзеньні эўра застаўлена на будучыню.
У сярэдзіне [[1960-я|60-х]] гадоў, прайшла чарговая хваля зьніжэньня кошту фунта. У [[1966]] годзе ў выніку зьніжэньня курса валюты брытанскі ўрад увёў валютныя абмежаваньні. Адным зь іх была забарона на вываз з краіны турыстамі больш за 50 фунтаў (адменены ў [[1970]] годзе). Але ў [[лістапад]]зе [[1967]] года фунт быў дэвальваваны на 14,3% да ўзроўню 2,41 даляра. У [[1976]] годзе наступіў чарговы крызіс. Курс фунта ўпаў у адносінах да даляра да ўзроўню 1,57 і Вялікабрытанія была вымушана ўзяць крэдыт у [[МВФ]] (2,3 мільярда фунтаў). Самы нізкі курс фунта зарэгістраваны ў [[люты]]м [[1985]] года, калі за адзін фунт давалі 1,05 даляра.
У [[1988]] годзе ўрад [[Маргарэт Тэтчар]] вырашыў зьвязаць фунт з [[нямецкая марка|нямецкай маркай]], а ў [[1990]] годзе ўвайсьці ў сыстэму [[Мэханізм валютных курсаў|Мэханізма Валютных Курсаў]], з курсам да нямецкай маркі каля 2,9 DEM/GBP. Але ў [[1992]] годзе курс фунта быў зьніжаны пасьля так званай “''чорнай серады''” ([[16 верасьня]]), калі група валютных спэкулянтаў на чале з [[Джордж Сорас|Джорджам Сорасам]] правяла спэкуляцыйную атаку на фунт, якая прынясла Сорасу каля мільярда даляраў, але фунт страціў 25% кошту на працягу некалькіх дзён. У наш час Вялікабрытанія пакінула фунт пад эгідай [[эўра]], якое мае хаджэньне разам з фунтам. Рашэньне аб поўным увядзеньні эўра застаўлена на будучыню.
 
== Вонкавыя спасылкі ==
159 567

зьменаў