Розьніца паміж вэрсіямі «О. Гэнры»

377 байтаў выдалена ,  2 гады таму
д
афармленьне
д (Removing Link FA template (handled by wikidata))
д (афармленьне)
|апісаньне = Ўільям Сыдні Портэр
|род дзейнасьці = [[пісьменьнік]]
|дата нараджэньня = [[{{Нарадзіўся|11 верасьня]] [[|9|1862]]}}
|месца нараджэньня = {{сьцяг ЗША}} [[Грынзбара]], [[Паўночная Караліна]], [[ЗША]]
|дата сьмерці = [[{{Памёр|5 чэрвеня]] [[|6|1910]]|гадоў=47}}
|месца сьмерці = {{сьцяг ЗША}} [[ЭшвільЭшвіл]], [[Паўночная Караліна]], [[ЗША]]
}}
'''О. Ге́нры''' ({{мова-en|O. Henry}}, [[псэўданім]], сапраўднае ймяімя '''Ўі́льям Сы́дні По́ртэр''' — {{мова-en|William Sydney Porter}}; [[1862]]—[[1910]]1862—1910) — [[ЗША|амэрыканскі]] [[пісьменьнік]], празаік, аўтар папулярных навэляў, якія характарызуюцца тонкім гумарам і нечаканымі разьвязкамі.
 
'''О. Ге́нры''' ({{мова-en|O. Henry}}, [[псэўданім]], сапраўднае ймя '''Ўі́льям Сы́дні По́ртэр''' — {{мова-en|William Sydney Porter}}; [[1862]]—[[1910]]) — [[ЗША|амэрыканскі]] [[пісьменьнік]], празаік, аўтар папулярных навэляў, якія характарызуюцца тонкім гумарам і нечаканымі разьвязкамі.
 
== Біяграфія ==
Ўільям Сыдні Портэр нарадзіўся [[11 верасьня]] [[1862]] г.году уў горадзе [[Грынзбара]], штат [[Паўночная Караліна]]. Пасьля школы вучыўся на фармацэўта, працаваў у аптэцы. Затым працаваў касірам-бухгальтарам у банку ў [[тэхас]]кім горадзе [[ОсьцінОстын (Тэхас)|Остыне]]е. Быў абвінавачаны ў растраце і паўгодапаўгоду хаваўся ад праваахоўнікаў у [[Гандурас]]е, затым у Паўднёвай Амэрыцы. Вярнуўшыся ў ЗША, быў асуджаны і пасаджаны ў турму Калюмбус штата [[Агаё]], дзе правёў тры гады ([[1898]]—[[1901]]1898—1901). У турме працаваў у лазарэце і пісаў аповяды, падшукваючы сабе псэўданім. У выніку спыніў свой выбар на варыянце О. Генры (імя вядомага францускага фармацэўта). Першы свой аповяд пад гэтым псэўданімам — «Калядны падарунак Дзіка-Сьвістуна», надрукаваны ў [[1899]] угодзе ў «Часопісе МакКлюра» (Mc Clure’s Magazine), — ён напісаў у турме. Гэты псэўданім часта няслушна запісваецца накшталт ірляндзкага прозьвішча O’Henry (О’Генры).
 
Першая кніга аповядаў О. Генры — «Каралі і капуста» (Cabbages and Kings) — выйшла ў [[1904]] годзе. За ёй рушылі ўсьлед: «Чатыры мільёнамільёны» (The four million, [[1906]]), «Незгасальная лямпа» (The trimmed Lamp, [[1907]]), «Сэрца Захаду» (Heart of the West, [[1907]]), «Голас горадагораду» (The Voice of the City, [[1908]]), «Высакародны жулік» (The Gentle Grafter, [[1908]]), «Шляхі лёсу» (Roads of Destiny, [[1909]]), «Абранае» (Options, [[1909]]), «Дакладныя справы» (Strictly Business, [[1910]]) і «Віры» (Whirligigs, [[1910]]).
 
Пісьменьнік сканаў [[5 чэрвеня]] 1910 г.году уў [[Нью-Ёрк]]у.
 
У складанку «Постскрыптумы» (Postscripts), выдадзеную ўжо пасьля сьмерці О. Генры, увайшлі [[фэльетон]]ы, накіды і гумарыстычныя нататкі, напісаныя ім для газэты «Post» ([[Г'юстан]], штат [[Тэхас]], [[1895]]—[[1896]]1895—1896). Усяго О. Генры напісана 273 аповядаў, поўны збор яго твораў складае 18 тамоў.
На беларускай мове: О. Гэнры. Выкуп за Правадыра Чырванаскурых. Койданава-Амма. “Згода”. 1998. 36 с
 
== Асаблівасьці творчасьці ==
Героі О. Генры разнастайныя: [[мільянэр]]ы, [[каўбой|каўбоі]], [[спэкулянт]]ы, [[клерк]]і, [[прачка|прачкі]], [[бандыт]]ы, [[фінансыст]]ы, [[палітык]]і, [[пісьменьнік]]і, [[артыст]]ы, [[мастак]]і, [[працоўны]]я, [[інжынэр]]ы, [[пажарнік]]і — зьмяняюць адзін аднаго. Умелы канструктар сюжэту, О. Генры не паказвае псыхалягічны бок адбывалага, дзеяньні яго пэрсанажаў не атрымліваюць глыбокай псыхалягічнай матывіроўкі, што яшчэ больш узмацняе нечаканасьць фіналу.
 
О. Генры не зьяўляецца першым арыгінальным майстрам «кароткага аповяду», ён толькі разьвіў гэты жанр, які склаўся у сваіх асноўных рысах ўжо ў творчасьці [[Томас Олдрыч|Т. Б. Олдрыча]] (Thomas Bailey Aldrich, [[1836]]—[[1907]]1836—1907). Арыгінальнасьць О. Генры выявілася ў бліскучым ужываньні [[жаргон]]а, вострых слоўцаў і выразаў і ў агульнай калярытнасьці дыялёгаў.
 
Ужо пры жыцьці пісьменьніка «кароткі аповяд» у яго стылі стаў выраджацца ў схему, а кда [[1920-я|1920-м]]х гадамгадоў ператварыўся ў чыста камэрцыйнаякамэрцыйную зьяву: «мэтодыку» яго вытворчасьці выкладалі ў [[каледж]]ахкаледжах і [[унівэрсытэт]]ахўнівэрсытэтах, выдаваліся шматлікія падручнікі і г. д.
 
Амэрыканскія пісьменьнікі міжваеннага перыяду ([[Шэрвуд Андэрсан]], [[Тэадор Драйзэр]], [[Бэн Гехт]]) супрацьпастаўлялі беззьмястоўнасьцібезьзьмястоўнасьці эпігонаў О. Генры насычаныя псыхалягічныя [[навэля|навэлі]].
Ужо пры жыцьці пісьменьніка «кароткі аповяд» у яго стылі стаў выраджацца ў схему, а к [[1920-я|1920-м]] гадам ператварыўся ў чыста камэрцыйная зьяву: «мэтодыку» яго вытворчасьці выкладалі ў [[каледж]]ах і [[унівэрсытэт]]ах, выдаваліся шматлікія падручнікі і г. д.
 
== Літаратура ==
Амэрыканскія пісьменьнікі міжваеннага перыяду ([[Шэрвуд Андэрсан]], [[Тэадор Драйзэр]], [[Бэн Гехт]]) супрацьпастаўлялі беззьмястоўнасьці эпігонаў О. Генры насычаныя псыхалягічныя [[навэля|навэлі]].
На беларускай мове:* О. Гэнры. «Выкуп за Правадыра Чырванаскурых». Койданава-АммаАма. “Згода”«Згода». 1998. 36 с
 
== Вонкавыя спасылкі ==
{{Commons}}
{{commons|Category:O. Henry|выгляд=міні}}
* [http://www.ci.austin.tx.us/parks/ohenry.htm Музэй О. Генры] {{ref-en}}
 
[[Катэгорыя:Літаратары ЗША]]
[[Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1862 годзе]]
[[Катэгорыя:Нарадзіліся 11 верасьня]]
[[Катэгорыя:Памерлі ў 1910 годзе]]
[[Катэгорыя:Памерлі 5 чэрвеня]]
159 567

зьменаў