Розьніца паміж вэрсіямі «Уладзімер Фінькоўскі»

д
афармленьне
д (→‎Жыцьцяпіс: артаграфія)
д (афармленьне)
 
|імя = Уладзімер Фінькоўскі
|арыгінал імя =
|партрэт = No male portrait be.svg
|памер =
|апісаньне =
|імя пры нараджэньні =
|род дзейнасьці = [[сьвятар]]
|дата нараджэньня = {{Нарадзіўся|13|2|1906|0|1}}
|месца нараджэньня = [[Гальшаны]]
|дата сьмерці = {{Памёр|26|1|1988|гадоў=81}}
|грамадзянства =
|падданства =
|дата сьмерці = {{Памёр|26|1|1988}}
|месца сьмерці = [[Булёнь]]
|бацька =
Улетку 1941 року іераманах Фінькоўскі разам з часткамі нямецкіх войскаў прыбыў у Менск, дзе, выдаўшы сябе за [[ігумен]]а, дамогся ад [[Служба бясьпекі (Трэці райх)|СД]] пасады сьвятара [[Царква Аляксандра Неўскага (Менск)|Прэабражэнскай царквы]]<ref name="kasm_viartannie">[http://zbsb.org/lib/index.php?option=com_alblib&view=article&id=605#30 Вяртаньне ў Менск] // Дз. Касмовіч. За вольную і сувэрэнную Беларусь…</ref>. Адразу заняўся працай па ўзнаўленьні сьвятыняў у Менскай акрузе, узначаліў царкоўна-будаўнічы камітэт. Ужо ў жніўні ў Прэабражэнскай царкве адбылося першае набажэнства зь вялікай колькасьцю вернікаў, у тым ліку моладзі. Пазьней у ягонай царкве знайшоў сабе прытулак створаны [[Саюз беларускай моладзі]]<ref>{{Кніга|аўтар = [[Лявон Юрэвіч]].|частка = Бачына трэцяя. «Вашая Дзіна…»|загаловак = Вырваныя бачыны: да гісторыі Саюзу Беларускае Моладзі|арыгінал = |спасылка = http://knihi.com/Lavon_Jurevic/Vyrvanyja_bacyny_da_historyi_Sajuzu_Bielaruskaj_Moladzi.html|адказны = |выданьне = |месца = {{Мн.}}|выдавецтва = Энцыклапедыкс|год = 2001|том = |старонкі = |старонак = |сэрыя = Бібліятэка часопісу «Беларускі Гістарычны Агляд»|isbn = 985-6599-24-5|наклад = }}</ref>.
 
З дапамогай СД узьведзены ў сан япіскапа Менскай [[БАПЦ|Беларускай аўтакефальнай праваслаўнай царквы]]. Карыстаючыся падтрымкай нямецкіх уладаў, прызначаў у адчыненыя цэрквы Ўсходняй Беларусі сьвятароў без узгадненьня з праваслаўнай ярархіяйгерархіяй у Заходняй Беларусі<ref name="kasm_viartannie" />. Ягоны сучасьнік інжынэр Іван Касяк адзначыў, што іераманах Уладзімер паходзіў зь беларускай сялянскай сям’і<ref name="ns723">{{Артыкул|аўтар = [[Анатоль Грыцкевіч]].|загаловак = Праваслаўная царква ў Беларусі ў перыяд Вялікай Айчыннай вайны|арыгінал = |спасылка = http://pawet.net/ns/2005/37/%E2%84%96_37_%28723%29.html|аўтар выданьня = |выданьне = [[Наша слова]]|тып = |месца = |выдавецтва = |год = 2005|выпуск = |том = |нумар = 37 (723)|старонкі = |isbn = }}</ref>, аднак ігнараваў заклікі беларускага актыву ў Менску ([[Радаслаў Астроўскі|Радаслава Астроўскага]] і інш.) да беларусізацыі праваслаўнага жыцьця<ref name="vołacič">''Мікола Волаціч''. 7. Падрыхтоўка й арганізацыя БАПЦ…</ref>. Ён ахвотна супрацоўнічаў толькі зь немцамі<ref name="silava">{{Кніга|аўтар = Силова С.В.|частка = Отношения православной церкви с нацистским оккупационным режимом и белорусской коллаборацией|загаловак = Православная церковь в Белоруссии в годы Великой Отечественной войны (1941—1945 гг.)|арыгінал = |спасылка = http://krotov.info/history/20/1940/silova_00.htm|адказны = |выданьне = |месца = Гродно|выдавецтва = ГрГУ|год = 2003|том = |старонкі = |старонак = |сэрыя = |isbn = 985417-508-4|наклад = }}</ref>: павесіў ва ўласным пакоі партрэт [[Гітлер]]а і наказваў наведнікам хрысьціцца на яго; у адной з казаняў абвясьціў, што «Беларусь не павінна зрабіцца незалежнай дзяржавай, застаючыся назаўжды пад нямецкім сувэрэнітэтам»<ref>{{Кніга|аўтар = Leonid Rein.|частка = |загаловак = The Kings and the Pawns: Collaboration in Byelorussia During World War II|арыгінал = |спасылка = |адказны = |выданьне = |месца = New York|выдавецтва = Berghahn Books|год = 2011|том = |старонкі = 202|старонак = |сэрыя = |isbn = 978-1845457761|наклад = }}</ref>.
 
Пасьля таго, як БАПЦ ачоліў архіяпіскап Панцеляймон, Уладзімер Фінькоўскі адмовіўся саступіць займаны ім архірэйскі дом і напрыканцы 1941 року быў пазбаўлены права адпраўляць набажэнствы. Супраць яго таксама было высунутае абвінавачаньне ў прысабечаньні некаторых публічных рэчаў зь Дзяржаўнага музэю. Па выніках праверкі матэрыялы справы былі перададзеныя ў царкоўны суд, які прыгаварыў Уладзімера Фінькоўскага да турэмнага зьняволеньня, аднак нямецкія ўлады вызвалілі яго з умовай неадкладнага ад’езду ў [[Варшава|Варшаву]]<ref name="silava" />.
У 1944 эміграваў у [[Заходняя Нямеччына|Заходнюю Нямеччыну]], пасьля ў [[Францыя|Францыю]], дзе таксама адпраўляў набажэнствы. Так, на сьвяткаваньне ўгодкаў [[Абвяшчэньне БНР|абвяшчэньня БНР]] 25 сакавіка 1945 року ў [[Парыж]]ы служыў імшу разам з айцом [[Францішак Чарняўскі|Францішкам Чарняўскім]]<ref name="chronika">{{Кніга|аўтар = [[Мікола Панькоў|Панькоў Мікола]].|частка = [http://kamunikat.org/download.php?item=3664-3.pdf&pubref=3664 Хроніка беларускага жыцьця на чужыне]|загаловак = Хроніка беларускага жыцьця на чужыне (1945—1984)|арыгінал = |спасылка = http://kamunikat.org/8643.html?pub_start=12240&pubid=3664|адказны = Гардзіенка Алег|выданьне = |месца = {{Мн.}}|выдавецтва = [[Беларускі гістарычны агляд]]|год = 2001|том = |старонкі = |старонак = |сэрыя = Бібліятэка часопіса Беларускі Гістарычны Агляд|isbn = |наклад = }}</ref>. У 1947—1949 настаяцель прыходу правялебнага Серафіма Сароўскага ў Шале<ref>{{Спасылка|аўтар = |прозьвішча = |імя = |аўтарlink = |cуаўтары = |дата публікацыі = |url = http://www.hierarchy.religare.ru/h-orthod-belcon.html|загаловак = Белорусский совет православных церквей в Северной Америке|фармат = |назва праекту = Иерархия литургических церквей|выдавец = |дата = 28 верасьня 2012|мова = ru|камэнтар = }}</ref> ў юрысдыкцыі [[Маскоўскі патрыярхат|Маскоўскага патрыярхату]]<ref>{{Спасылка|аўтар = |прозьвішча = |імя = |аўтарlink = |cуаўтары = |дата публікацыі = 24 ліпеня 2006|url = http://zarubezhje.narod.ru/av/V_238.htm|загаловак = Архимандрит Владимир (Финьковский)|фармат = |назва праекту = Религиозные деятели русского зарубежья|выдавец = |дата = 28 верасьня 2012|мова = ru|камэнтар = }}</ref>.
 
Пры канцы 1950-х Уладзімер атрымаў годнасьць [[архімандрыт]]а і [[10 красавіка]] [[1960]] году (паводле іншых зьвестак — у 1958) пераехаў у [[Чыкага]]<ref name="chronika" /> ([[ЗША]]). Тут 5 лістапада 1958 року было абвешчана пра стварэньне яшчэ адной Беларускай аўтакефальнай праваслаўнай царквы (БАПЦ-2), нікім не прызнанай на эміграцыі. Уладзімер Фінькоўскі быў высьвечаны ў [[япіскап]]ы гэтай царквы і стаў сьвятаром створанай парафіі сьв. Юрыя ў Чыкага ({{Мова-en|Saint George Belarusian Orthodox Church|скарочана}}). Браў удзел у беларускім нацыянальным руху.
 
Аднак у хуткім часе, пасьля ўмяшальніцтва сьвецкага і царкоўнага актыву, Фінькоўскі быў адхілены ад пасады сьвятара і вярнуўся ў Францыю. Парафія сьвятога Юрыя перайшла пад юрысдыкцыю канстантыпольскага патрыярха, а БАПЦ-2, якая фактычна складалася толькі з аднае гэтае парафіі, перастала існаваць.
Памёр у [[Булёнь|Булёні]] пад [[Парыж]]ам, пахаваны на мясцовых Новых могілках.
 
== Крыніцы і заўвагі ==
{{ЗноскіКрыніцы}}
 
== Літаратура ==
[[Катэгорыя:Нарадзіліся ў Ашмянскім раёне]]
[[Катэгорыя:Беларускія праваслаўныя дзеячы]]
[[Катэгорыя:Памерлі ў Францыі]]
[[Катэгорыя:Пахаваныя ў Францыі]]
[[Катэгорыя:Беларусы ў Францыі]]
[[Катэгорыя:Беларусы ў ЗША]]
[[Катэгорыя:Памерлі ў Францыі]]
[[Катэгорыя:Пахаваныя ў Францыі]]
159 567

зьменаў