Розьніца паміж вэрсіямі «Малдова»

16 байтаў дададзена ,  4 гады таму
д
кірылічная «і»
(Зьмена ймен кiраунiкоу краiны)
д (кірылічная «і»)
|ТыпУраду = [[Парлямэнцкая рэспубліка]]
|ПасадыКіраўнікоў = [[Прэзыдэнт]]<br />[[Прэм’ер-міністар]]
|ІмёныКіраўнікоў = [[IгарІгар Дадон]]<br />[[Павал ФiлiпФіліп]]
|Плошча = 33 846
|МесцаЎСьвецеПаводлеПлошчы = 138-е
}}
[[Файл:Maldavia mapa be.png|міні|Мапа]]
'''Рэспу́бліка Малдо́ва''' ({{Мова-ro|Republica Moldova}})  — сухапутная краіна ва [[Усходняя Эўропа|Ўсходняй Эўропе]], мяжуе з [[Румынія]]й на захадзе і [[Украіна|Ўкраінай]] на ўсходзе.
 
У межах Малдовы, на ўсходнім беразе ракі [[Днестр]], вылучаецца [[Прыднястроўская Малдаўская Рэспубліка]]  — не прызнанае дзяржаўнае ўтварэньне, незалежнасьць якога абвешчаная 25 жніўня 1991 году.
 
Адрозьніваецца значнай этнакультурнай разнастайнасьцю. Большая частка вернікаў (каля 93% насельніцтва, па зьвестках перапісу 2004 году) вызнаюць праваслаўе.
 
== Гісторыя ==
Да XIV стагодзьдзя тэрыторыя сучаснай Малдовы была часткаю валоданьняў розных пляменных зьвязаў (гета-дакі, готы, анты) і дзяржаўных утварэньняў ([[Кіеўская Русь]], Галіцкае княства, [[Залатая Арда]]). З другой паловы XIV стагодзьдзя  — у складзе [[Малдаўскае княства|Малдаўскага княства]], у XVI-XVIIIXVI—XVIII стагодзьдзях  — пад падпарадкаваньнем [[Асманская імпэрыя|Асманскай імпэрыі]]. Польскі гісторык XVI стагодзьдзя Леанарда Гарэцкі, кажучы аб Малдове і [[Малдаване|малдаванах]], адзначаў:<blockquote>«Вера і абрады [[Малдаване|малдаванаў]] вельмі блізкія да царквы [[Грэцыя|грэцкай]] і [[Армэнія|армянскай]]; сьвятары ў іх ажэньваюцца. [[Малдаване]] асабіста славяцца коньніцай, нават бяднейшыя зь іх маюць верхавых [[конь|коней]], здольных для паходаў і бітваў. Падобна [[вугорцы|вугорцам]], яны ўзброены шчытом, шлемам і дзідой.»</blockquote> У 1711 годзе малдаўскі гаспадар Дзьмітры Кантэмір у Ясах прысягнуў на вернасьць Расеі. У выніку няўдачнага для Расейскай арміі Прутскага пахода ён са сваёй сям’ёй і прыдворнымі перасяліўся ў Расею, дзе стаў адным з прыбліжных Пятра І.
 
У канцы XVIII стагодзьдзя ў выніку расейска-турэцкай вайны да Расейскай імпэрыі адышло левабярэжжа Днястра, у 1812  — Бэсарабія. У 1858-18611858—1861 гадах Малдова і Валахія аб’ядналіся ў дзяржаву, якая пасьля атрымала назву Румынія.
 
У 1917 абвешчана Малдоўская Дэмакратычная Рэспубліка. З 1918 году  — [[Бэсарабія]] ў складзе Румыніі. У 1924 на тэрыторыі Ўкраінскай ССР утворана Малдоўская АССР.
 
У чэрвені 1940 году ў выніку падпісаньня Пакту Молатава-Рыбэнтропа Румынія была прымушана саступіць Бэсарабію і Паўночную Буковіну СССР. У выніку ўтворана Малдоўская ССР. У час Другой сусьветнай вайны, у 1941-19441941—1944, была занятая нямецкімі і румынскімі войскамі і было ўтворана Губэрнатарства Бэсарабія. 24 жніўня 1944, у выніку Яска-Кішынёўскай апэрацыі, тэрыторыя Бэсарабіі была зноў занятая савецкімі войскамі.
 
27 жніўня 1991 абвешчана незалежнасьць Рэспублікі Малдова.
== Палітычная сыстэма ==
Малдова зьяўляецца ўнітарнай [[парлямэнцкая рэспубліка|парлямэнцкай]] дэмакратычнай рэспублікай. Галава дзяржавы, [[Сьпіс прэзыдэнтаў Малдовы|Прэзыдэнт Малдовы]] абіраецца [[Парлямэнт Малдовы|Парлямэнтам Малдовы]] на чатырохгадовы тэрмін. Прэзыдэнт абіраецца парлямэнтам з 2001 року, пасьля таго, як у [[1999]] быў праведзены канстытуцыйны [[рэферэндум]].
Заканадаўчы орган  — [[Парлямэнт Малдовы]], складаецца з 101 дэпутата, якія абіраюцца па прапарцыянальнай выбарчай сыстэме на чатырохгадовы тэрмін.
 
== Адміністрацыйны падзел ==
 
== Глядзіце таксама ==
{{Commons}}
* [[Малдаўская мова]]
 
 
== Вонкавыя спасылкі ==
{{Commons}}
{{Партал|Эўропа}}
 
{{Партал|Эўропа}}
{{Краіны Эўропы}}
{{Краіны праграмы Ўсходняга Партнэрства}}
131 710

зьменаў