Плянэтарная туманнасьць: розьніца паміж вэрсіямі

д
д (Removing Link FA template (handled by wikidata))
[[Файл:NGC6543.jpg|thumb|[[Туманнасьць Катовае Вока]] ([[NGC]] 6543) — унутраная вобласьць, выява ў псэўдаколеры (чырвоны — H<sub>α</sub>; сіні — нэўтральны [[тлен]], 630 нм; зялёны — іянізаваны азот, 658,4 нм).]]
'''Плянэтарная туманнасьць''' — [[астранамічны аб’ект]], які складаецца з [[іянізацыя|іянізаванай]] [[газ]]авай абалонкі і цэнтральнай [[зорка|зоркі]], [[белы карлік|белага карліка]]. Плянэтарныя туманнасьці ўтвараюцца ў час выбрасу слаёў (абалонак) [[чырвоны гігант|чырвоных гігантаў і звышгігантаў]] з [[маса]]й 2,5—8 [[сонечная маса|сонечных]] на завяршальнай стадыі іх [[зорная эвалюцыя|эвалюцыі]]. Плянэтарная туманнасьць — хуткапрацякальная (па астранамічным меркам) зьява, якая цягнецца хіба некалькі дзясяткаў тысячтысячаў гадоў, параўноўваючы з працягласьцю жыцьця зоркі-продка ў некалькі мільярдаў гадоў. Цяпер вядома каля 1500 плянэтарных туманнасьцяў, якія знаходзяцца ў [[Млечны Шлях|нашай галяктыцы]].
 
Працэс утварэньня плянэтарных туманнасьцяў, нароўні з выбліскам [[Звышновая|звышновых]], грае істотную ролю ў хімічнай эвалюцыі галяктык, выкідваючы ў [[міжзорнае асяродзьдзе]] матэрыял, узбагачаны цяжкімі элемэнтамі — прадуктамі зорнага [[нуклеасынтэз]]у (у астраноміі цяжкімі разглядаюцца ўсе элемэнты, акрамя прадуктаў першаснага нуклеасынтэзу [[Вялікі выбух|Вялікага выбуху]] — [[вадарод]]у і [[гель|гелю]] — напрыклад, [[вуглярод]], [[азот]], [[тлен]] і [[вапень]]).
32 635

зьменаў