Розьніца паміж вэрсіямі «Нэаклясыцызм»

12 байтаў дададзена ,  6 гадоў таму
д
няма апісаньня зьменаў
(Створана старонка са зьместам ''''Нэаклясыцызм''' — тэрмін, які ўжываецца ў расейскім мастацтвазнаўстве дл...')
 
д
'''Нэаклясыцызм''' — тэрмін, які ўжываецца ў расейскім мастацтвазнаўстве для абазначэньня мастацкіх зьяваў апошняй трэці 19 і першай чвэрці 20 стагодзьдзяў, якім уласьцівы зварот да традыцыйтрадыцыяў мастацтва [[Антычнасьць|антычнасьці]], [[Эпоха Адраджэньня|эпохі Адраджэньня]] ды [[Клясыцызм|клясыцызму]] (у музыцемузыцы — таксама і эпохі [[барока]]). У замежным мастацтвазнаўстве неаклясыцызмам называюць клясыцызм у архітэктуры ды выяўленчым мастацтве другой паловы 18 — першай трэці 19 стагодзьдзяў, у адрозьненьне ад клясыцызму больш раньняга пэрыяду<ref>[http://bse.sci-lib.com/article081125.html Неоклассицизм] — Большая Советская Энциклопедия</ref>.
 
== Нэаклясыцызм у архітэктуры ==
У Францыі клясыцызмам называюць стыль 17 стагодзьдзя, стыль Людовіка XIV. Пад неаклясыцызмам жа разумеюць стыль другой паловы 18 стагодзьдзя, стыль Людовіка XVI — тое, што ў Расеі (какяк і ў Нямеччыне) традыцыйна называюць ''[[клясыцызм]]ам'', пэрыяд (1762—1840). ''Нэаклясыцызмам'' жа уў Расеі ды Нямеччыне называюць рэтраспэктыўны стыль пачатку 20 стагодзьдзя, якія «адрозьніваюцца ад „старога добрага“ расейскага клясыцызму ды матэрыяламі (неня белыя адштукатураныеадштукатураныя калёны, а натуральны камень), і подкрэсленаподкрэсьлена выбітнайадрознай прамалёўкай клясычных формаў ды дэталяў, а часам скараэньнемскарачэньнем дэталяў ды зьмяшаньнемзьмяшэньнем клясычных ды рэнесансных матываў».<ref>{{Кніга|аўтар =Костылев Р.П., Пересторонина Г.Ф. |частка =Модернизированные ретростили |загаловак =Петербургские архитектурные стили. (XVIII — начало XX века) |арыгінал = |спасылка = |адказны = |выданьне =Доп. тираж |месца =СПб. |выдавецтва =Паритет |год =2007 |том = |старонкі =210—219 |старонак = |сэрыя = |isbn =978-5-93437-127-3 |наклад =4000 }}</ref>
 
Аналягі нэаклясыцызму ў замежнойзамежнай практыцы — амэрыканскі рэнэсанс ды каляніяльнае адраджэньне ў ЗША (1876—1914).
 
=== Крызыс стылю мадэрн ===
НапрыканцыПры канцы 19 стагодзьдзя сфармаваўся новы архітэктурны стыль, які ў Расеі зывеццазавецца «мадэрн». Але ён неня змог спаталіць патрэбу ў вялікім манумэнтальным стылі, якая назрэла. Нэаклясыцызм зьяіўсязьявіўся ў пачатку стагодзьдзя як антытэза залішняй дэкаратыўнасьці модэрну. Апора на клясыку, ордэрную сыстему, якая адпавядае клясычным прапорцыям. Імкненьне да уюту, гармоніі. Характэрныя ўпрыгажэньні: лісьце, ракавіны, архітэктурныя франтоны, антычныя фігуры. Мэбля лёгкая, вытанчаная, прамыя лініі.
 
Паралельна з наватарскімі тэндэнцыямі ў архітэктуры пачатку 20 ст. набіралі сілу рэтраспэктыўныя цячэньні. Імкненьне да навізны хутка зьмянілася мроямімарамі пра мінуўшчыну. «Адкрыцьцё» зноўку каштоўнасьцяў клясыцыстычнага стылю паскорыла расчараваньне ў архітэктурных навацыях ды заняпад «мімалётнага» стылю. Нэаклясыцызм і «неарускінэарасейскі стыль» спачатку паўплывалі на лексіконлексыкон мадэрнамадэрну, а пасьлепасьля 1910 г. адцясніліадцясьнілі яго на далейшы плян.
 
== Новы погляд на архітэктуру старога Санкт-ПэцярбургаПецярбургу ==
[[Файл:Dom Antonovoi.jpg|thumb|220px|«Дом Антонавай» Вялікі праспэкт Петраградзкага боку, 74. 1912—1913, '''нэаклясыцызм''', арх. В. В. Шауб.]]
Яшчэ напачатку 1900-х гг. мастак ды крытык Аляксандар Бэнуа адным зь першых загаварыў пра непаўторную прыгажосьць прыгажосьці старога Санкт-ПэцярбургаПецярбургу. Яго артыкулы быццам адчыніліадкрыллі вочы сучасьнікам, якія змаглі годна ацаніць клясычную спадчыну, якое былоякая перададзеназьведала забыцьцюзабыцьцë. Ад гэтага моманту і пачаў свой роськвітросквіт нэаклясыцызм.
 
Гэты рух ахоплівалаахопліваў абедзьве расейскіерасейскія сталіцы, а потым і правінцыю. Натуральна, нэаклясыцызм меў блізкія паралелі ў эўрапейскай аріхтэктурыархітэктуры таго часу. І ўсё ж гэтая зьява была спэцыфічна ўласьцівымўласьцівай Санкт-ПэцярбургуПецярбургу. Прыхільнікі яго прытрымліваліся уласных традыцыйтрадыцыяў, зьвяртаючыся да «залатога веку» архітэктуры неўскай сталіцы. У адрозьненьне ад мадэрнамадэрну ды большасьці нэастыляў 19 вст., гэта было вяртаньне да сваіх каранёў. Таму нэаклясыцызм можна назваць пецярбурскім адраджэньнем, якое ўвасабляе гістарычную прыналежнасьць горадагораду да агульнаэўрапейскай клясычнай культуры.
 
=== Рэтраспэктывісты ===
[[Файл:Dom s bashnyami.jpg|thumb|220px|«Дом зь вежамі» на плошчы Льва Талстога ў Санкт-ПэцярбургуПецярбургу (Каменнаастроўскі праспэкт, 35 / Вялікі праспэкт Петраградзкага боку, 75): 1913—1915, рэтраспэктывізм, арх. К. І. Разэнштэйн ды А. Я. БелогрудБелагруд.]]
Рэтраспэктыўны напрамак абапіраўся перш за ўсё на расейскі клясыцызм ды ампір, часткова — барока. Спачатку яноëн арыентаваласяарыентаваўся на конкрэтныканкрэтны кантэкст клясыцыстычных ансамбляў (будынкі В. Ф. СвіньінаСвіньніна ды Е. С. Варацілава). Юбілейныя ўрачыстасьці да 200-годзьдзя ПецярбургаПецярбургу абудзілі інтарэс да яго раньняй гісторыі ды судзейнічалісадзейнічалі зьяўленьню незвычайнага цячэньня (А. І. Дзьмітрыеў, Л. А. Ільлін, М. Я. Лансэрэ). ЛідарамЛідэрам нэаклясыцызму стаў І. А. Фамін — адданы прыхільнік рускайрасейсскай архітэктураархітэктуры канца 18 — пачатку 19 встст. Потым прыхільнікі традыцыйнага шляху сталі ўсё больш зьвяртацца да першакрыніц рускагарасейскага клясыцызму — італьянскамуітальянскаага рэнэсансу і ў асаблівасьці — паладыянствупалядыянства. Вядучымі прадстаўнікамі неабмежаванага напрамку выступалі У. А. Шчуко, А. Я. Белагруд, М. М. Перацятковіч, М. С. Лялевіч.
 
ВУ ідэале рэтраспэктывісты імкнуліся да поўнай рэканструкцыі гістарычнага стылю, нават да ілюзійілюзіяў старыны. На практыцы матывы рэтрастыляў, як правіла, спалучаліся з сучасныясучаснымі функцыянальна-пляніровачныяпляніровачнымі структурыструктурамі, і набылі яўнае адценьне модэрнізацыімадэрнізацыі. Аднымі ззь першых на пуцьшлях мадэрнізаванай нэаклясыкі ўступілі Ф. І. Лідваль ды Р. Ф. МельцэрМэльцэр. Наватарскім прыкладам трансфармацыі і спрашчэньня клясыцыстычных форм стала Нямецкая амбасада нямецкага архітэктара ПетэраПэтэра БерэнсаБэрэнса.
 
== Крыніцы ==