Розьніца паміж вэрсіямі «Клімат»

2417 байтаў дададзена ,  7 гадоў таму
https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Climate&oldid=585003308
д (Bot: Migrating 97 interwiki links, now provided by Wikidata on d:q7937 (translate me))
(https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Climate&oldid=585003308)
[[Файл:ClimateMap World.png|міні|270пкс|Кліматычныя пасы Зямлі]]
'''Клімат''' ({{мова-el|Κλίμα}}, літаральна «нахіл») — шматгадовы рэжым [[надвор'е|надвор’я]], які вызначаецца геаграфічнымі ўмовамі ў тым ці іншым рэгіёне.
'''Клімат''' ({{мова-el|Κλίμα}}, літаральна «нахіл») — шматгадовы рэжым [[надвор’е|надвор’я]], які вызначаецца геаграфічнымі ўмовамі ў тым ці іншым рэгіёне. Клімат зьяўляецца вынікам фізычных (кліматаўтваральных) працэсаў, якія адбываюцца ў [[атмасфэра Зямлі|атмасфэры Зямлі]] і падысподняй паверхні, такіх, як прыток, ператварэньне і аддача і перанос цеплавой, кінэтычнай і іншых формаў [[энэргія|энэргіі]], выпарэньне, кандэнсацыя і перанос вільгаці і г. д., і якія знаходзяцца пад уплывам геаграфічных фактараў.
 
Фармаваньне розных тыпаў клімату адбываецца пад уплывам шматлікіх фактараў. Усю іхіхную разнастайнасьць можна зьвесьці да трох групаў:
Клімат зьяўляецца вынікам фізычных (кліматаўтваральных) працэсаў, якія адбываюцца ў [[атмасфэра Зямлі|атмасфэры Зямлі]] і падысподняй паверхні, такіх, як прыток, ператварэньне і аддача і перанос цеплавой, кінэтычнай і іншых формаў энэргіі, выпарэньне, кандэнсацыя і перанос вільгаці і г. д., і якія знаходзяцца пад уплывам геаграфічных фактараў.
* [[колькасьць сонечнай цеплыні]], якая паступае на зямную паверхню (у залежнасьці ад геаграфічнай шыраты);
 
Фармаваньне розных тыпаў клімату адбываецца пад уплывам шматлікіх фактараў. Усю іх разнастайнасьць можна зьвесьці да трох групаў:
* колькасьць сонечнай цеплыні, якая паступае на зямную паверхню (у залежнасьці ад геаграфічнай шыраты);
* цыркуляцыя атмасфэры;
* характар зямной паверхні (падсьцілаючая паверхня, [[рэльеф]]).
 
У залежнасьці ад [[тэмпэратура|тэмпэратурных]] умоваў, пераважных паветраных масаў і [[вецер|вятроў]] зямная паверхня падзяляецца на [[кліматычны пас|кліматычныя пасы]]. Кліматы могуць быць клясыфікаваны ў адпаведнасьці зь сярэднім і тыповым дыяпазонам розных зьменных парамэтраў, найбольш часта тэмпэратуры і [[ападкі|ападкаў]]. Найбольш часта выкарыстоўваюцца схемы клясыфікацыі, якая была першапачаткова распрацаваная [[Уладзімер Кёпэн|Ўладзімерам Кёпэнам]]. Сыстэма Торнтўэйта, якая выкарыстоўваецца з [[1948]] году, уключае ў сябе сумарная выпарэньне разам з тэмпэратурай, а таксама ўлічвае зьвесткі па ападкам і выкарыстоўваецца пры вывучэньні відавай разнастайнасьці жывёлаў і патэнцыйных наступстваў зьмены клімату<ref>C. W. Thornthwaite (1948). [http://www.unc.edu/courses/2007fall/geog/801/001/www/ET/Thornthwaite48-GeogrRev.pdf An Approach Toward a Rational Classification of Climate]. Geographical Review 38 (1): 55–94. doi:10.2307/210739. JSTOR 210739.</ref>. Сыстэмы Бэржэрону і [[тэрытарыяльная сынаптычная клясыфікацыя]] засяроджваюцца на паходжаньні паветраных масаў, якія вызначаюць клімат у рэгіёне.
 
Вучэньне, згодна зь якім клімат разам зь іншымі прыроднымі ўмовамі гуляе вызначальную ролю ў [[гісторыя|гісторыі]] народаў, то бок фармуе нацыянальны характар​​, асаблівасьці грамадзкага строю і іншыя характарыстыкі, мае назоў [[геаграфічны дэтэрмінізм]].
 
== Крыніцы ==
У залежнасьці ад тэмпэратурных умоў, пераважных паветраных мас і вятроў зямная паверхня дзеліцца на [[кліматычны пас|кліматычныя пасы]].
{{Крыніцы}}
 
== Вонкавыя спасылкі ==
{{Commons|Category:Climate|выгляд=міні}}
* [http://www.climate.gov/ NOAA Climate Services Portal] {{ref-en}}
* [http://www.igbp.net/page.php?pid=504 IGBP Climate-change Index] {{ref-en}}
* [http://www.worldclimate.com/ WorldClimate] {{ref-en}}
 
[[Катэгорыя:Геаграфія]]
38 812

зьменаў